Hậu trường tập luyện cho SEA Games

Đội tuyển karate dưới sự dẫn dắt của HLV Lê Công là đội tuyển hiếm hoi không đi tập huấn. Chỉ mới bước chân tới cổng khu B cũng đã nghe những tiếng hét "Ki-a" rất đặc trưng của môn võ này. Trời không nóng nhưng những bộ trang phục của các võ sĩ karatedo đều chuyển sang mầu nâu đất vì ai nấy đều ướt đẫm mồ hôi.

Với cường độ tập luyện nặng, đội tuyển karatedo dù tập trong nhà nhưng lại là một trong những đội tuyển uống nhiều nước nhất. Những bình nước chất cao như núi sau mỗi buổi tập khiến ai lần đầu tiên thấy cũng phải choáng. Ngay từ khoảng 5h30 sáng, các con đường trong trung tâm Nhổn đã tấp nập các VĐV luyện thể lực qua các bài chạy.

Môn vật xứng đáng được chọn là môn thể thao đa năng nhất. Các đô vật khai vị buổi tập trong một ngày bằng nội dung chạy 100m bấm giờ, chạy dích dắc tốc độ cao, chạy cự ly 4.000m trước khi chuyển sang chơi bóng chuyền trong suốt 40 phút. Sau mấy chục động tác làm nóng, phần khởi động cơ thể được tăng đô bằng 30 phút chơi bóng ném, rồi thực hiện các động tác nhảy lộn, ép vai, xoay lượn. Sau đó là các bài tập uốn dẻo, tập cơ bụng, cơ cổ... trước khi kết thúc bằng những bài tập đối kháng đầy sức mạnh.

Theo các VĐV kể lại, môn tập luôn đòi hỏi 2 đô vật phải cọ xát với nhau nên dù móng tay, móng chân được cắt ngắn nhưng vẫn không tránh việc mặt mũi bị xước, chảy máu. Do vậy, môn vật được bầu là một trong những môn các VĐV có nhiều sẹo nhất. Thương nhất là những cô bé ở ĐT TDDC. Mới chỉ 15-16 tuổi, thậm chí thấp hơn nhưng khối lượng tập luyện chẳng kém các “đàn anh, đàn chị” ở các môn khác chút nào. Đó là chưa kể ở môn này, nếu VĐV chỉ cần làm sai một động tác trong nội dung nhảy cầu thăng bằng, nhảy ngựa hay xà đơn, xà kép là có nguy cơ bị chấn thương nặng phải giải nghệ.

Nhưng, bất ngờ nhất là ở các xạ thủ bắn súng. Cái môn thoạt nhìn cứ tưởng là nhàn này không ngờ thuộc vào loại vất vả bậc nhất, cả về thể lực và sự căng thẳng trong thi đấu. Mỗi xạ thủ khoác lên mình một bộ đồ dày cứng, nặng nề gần chục kg. Thêm cả các thiết bị súng ống, đạn dược, các VĐV bắn súng cả nam và nữ luôn phải gánh vác khoảng 20-25kg trong suốt một ngày tập. Tuy nhiên, nặng nhọc lâu cũng quen, khổ nhất ở môn bắn súng là các xạ thủ không được phép nói chuyện, cười và thậm chí là cả gãi ngữa trong suốt buổi tập nhằm tập trung toàn bộ tâm trí vào các động tác ngắm bắn.

Còn rất nhiều, rất nhiều những vất vả trong tập luyện của các VĐV mà có kể cả ngày cũng không hết. Tất cả đều phải gác chuyện gia đình, bạn bè, học hành và những sở thích sang một bên để nhường chỗ cho nhiệm vụ quốc gia. Chuyện đổ mồ hôi và kể cả máu đâu có gì là đáng kể với những VĐV. Đơn giản bởi, đã theo nghiệp thể thao, tất cả đã xác định những khó khăn vất vả ngay từ đầu.

Từ nhiều năm nay, Trung tâm Nhổn luôn được xem là đại bản doanh của đoàn thể thao Việt Nam. Bước vào kỳ SEA Games lần này, trung tâm là nơi tập luyện của gần 1.000 HLV, VĐV các đội tuyển.

Hầu như ở đội tuyển nào cũng có rất nhiều VĐV mặc áo mưa dù trời không mưa. Những VĐV ăn cơm Nhổn nhiều năm đã quá quen với chiếc áo mưa dày cộp, kín mít. Vào giai đoạn ép cân, họ mặc gần như 24/24, trừ lúc ăn, lúc ngủ. Mồ hôi ướt sũng quần áo, sưng húp mặt mày, chân tay, thậm chí tóe máu khi tập luyện, thi đấu, nhưng đó chưa phải là nỗi sợ hãi nhất với các VĐV. Gần như 100% khi được hỏi sẽ trả lời rằng sợ nhất khi phải tập các bài tập ép cân. Theo mô tả, các bài tập này chẳng khác nào cực hình.

Đa số các môn thi đấu đối kháng như: vật, karatedo, taekwondo, cử tạ, quyền Anh đều phải bước vào giai đoạn ép cân trước khi thi đấu. Có những môn, việc nhẹ cân hơn đối thủ cùng hạng cân, dù chỉ 0,1kg cũng đủ giúp VĐV đó giành chiến thắng. Phương pháp ép cân thường được các HLV không chỉ ở Việt Nam mà ở nhiều nước áp dụng cho VĐV là: tăng khối lượng tập luyện, thực hiện chế độ ăn kiêng, hạn chế uống nước và làm nhiều cách để ra mồ hôi càng nhiều càng tốt. Với phương pháp này, rất nhiều VĐV cho biết, may mà tập ở trong trung tâm, nếu không ra đường mà khoác trên mình chiếc áo mưa để chạy rất dễ bị hiểu lầm là người có vấn đề.

Thâm niên 10 năm trong nghề và cả 10 năm đều phải ép cân, nhưng Ngọc Tú vẫn cảm thấy hãi mỗi khi phải ép cân. Tú kể, khổ nhất là phải bớt ăn bớt uống. Con gái thường ăn vặt bị cấm như thế chẳng khác nào cực hình. Hiện tại, Tú sẽ phải ép khoảng 4-5 kg. Như Tú đã may, chứ như võ sĩ trẻ Dương Thị Thanh Minh, được đăng ký thi đấu hạng 45kg nhưng võ sĩ này hiện đang nặng tới... 58kg, tức là vượt quá tiêu chuẩn tới 13kg.

Theo các chuyên gia trong lĩnh vực ép cân, ép cân thường có ba cách ép cân: dùng thuốc lợi tiểu,làm giảm lượng nước trong cơ thể (bằng xông hơi, mặc áo mưa, áo ấm khi tập luyện), tăng cường độ tập luyện và giảm năng lượng tích lũy trong bữa ăn. Trong các phương pháp này, phương pháp uống thuốc lợi tiểu đã bị cấm vì dễ dính doping như trường hợp của Ngân Thương tại Olympic Bắc Kinh 2008. Cũng theo các chuyên gia, nếu ép cân không đúng cách, sẽ phản tác dụng. Cách tốt nhất nhằm tránh ép cân đến hàng chục kg là chọn VĐV phù hợp với hạng cân thi đấu.